Məqalə.Net — Milli Məqalə Portalı
25.02.2017 Saat: 15:20
#Maraqlı #Faydalı #Texnologiya #Elm və Təhsil #Mətbəx #Oyunlar #Musiqilər #Yumor #Şeirlər #Uşaq dünyası #Hekayələr #Tariximiz #Şəkillər #Tibb sahəsi #Proqramlar #Videolar

Şeirlər » Şeir nədir?



Şeir - sözünün lüğəti mənası bilik, bilmə, başa düşmə, dərketmə, anlama, duyma duyğu, hiss, hiss etmə deməkdir. Terminoloji mənası– vəznli və qafiyəli, söz poeziya, vəznli və qafiyəli, mənaca incə xəyallar və təsəvvürlər daşıyan söz.Şərq

ədəbiyyatında şeir sözü uzun müddət nəzm sözü ilə sinonim kimi qəbul edilib işlənmişdir. Sonralar bu iki tetminin ayrı-ayrılıqda mənaları dəqiqləşmiş, vəznli və qafiyəli, lakin bədii cəhətdən zəif əsərlərə nəzm, sənətkarlıqla yazılmış vəznli və qafiyəli əsərlərə isə şeir deyilmişdir. Hətta son dövrlərdə gözəl, ahəngdar nəsri də mənsur şeir adlandırmışlar.

Ümumi mənada şeir sözü təbiət və cəmiyyətdə olan şeylərin ən gözəllərini və onların gözəlliklərini bildirən bir söz kimi işlənir. Həqiqi şeir insan qəlbinin canlı aynası, gözəl sənətlərin ən gözəlidir. Şeirdə həm musiqinin ahəngi, ritmi, həm rəsmin rəngarəng daxili cazibəsi həm heykəltaraşlağın füsunkar hüsnü vardır.

R.Taqor deyir ki, “Şeirin saflığı qəlbin odu ilə yoxlanılır”. Ərəb filoloqları isə çox zaman şeirdə hər şeydən əvvəl vəzn və qafiyə axtarırlar. Belə dar və formal tələb təsiredici əsərlərin şeir adlandırılımasını aradan qaldırır, digər tərəfdən şeir ilə adi nəzmi birləşdirir, yəni şerin şeiriyyətini, ruhunu, məzmun və ideya cəhətini hesaba almır.
XIV əsrin məşhur ərəb tarixçisi İbn Xəldun şeir üçün iki əsas keyfiyyəti qeyd edir:
1. Şeirdə mütləq vəzn və qafiyənin olması;
2. Şeirin hər beytinin məzmunca müstəqil olmasıdır;
Onun şeir üçün qeyd elediyi birinci keyfiyyət, demək olar ki, bütün dövrlər üçün şərt olmuş və olmaqdadır. İkinci keyfiyyət isə görünür, şeirin yalnız müəyyən bir janrı üçün nəzərdə tutulub. Məlumdur ki, şerin növləri çoxdur. Onlar üçün belə formal şərt qəbul edilə bilməz, xüsusilə, poeziyanın epik, lirik, dramatik – deyə üç növə ayıran qərb poetikası üçün İbn Xəldunun bu şərti heç yaramaz.
Məlumdur ki, antik poeziyada, Qərbdə və qismən də rus şeirində qafiyəyə şeirin zəruri əlaməti kimi baxmamışlar. Homerin poemaları qafiyəsiz olduğu kimi, Şekspir də qafiyəsiz şeirlər yazmışdır. Fransız poeziyasında da qafiyəyə o qədər əhəmiyyət verilməmişdir. Rus poeziyasında “Белый стих” adlanan qafiyəsiz şeir A.D.Kantemirdən başlayaraq müxtəlif şairlərdə tətbiq edilmişdir. Halbuki Şərq poeziyasında biz tarixən nəinki qafiyəsiz şeir görmürük, hətta əksinə, qafiyənin ən sadələrindən ən mürəkkəblərinə qədər müxtəlif növlərini görməkdəyik.
Şeirin tərifi haqqında Şərq poetikasında da rəylər müxtəlif olmuşdur. XVI əsrin türk alimlərindən Əhməd Köprüzadə özündən əvvəlki alimlərin bu haqda fikirlərini toplayıb xülasə şəklində birləşdirmişdir. Həmin xülasənin daha yığcam və aydın izahı aşağıdakından ibarətdir.
“Şeir, əlbəttə, musiqi deyildir, lakin müəyyən mənada musiqisiz də şeir yoxdur. Vəzn və qafiyə şerin musiqisini yaradan iki mühüm amildir. Vəzn və qafiyə şer üçün o qədər mühüm şərtdir ki, bəzən bizim müasir şeirlərimiz mahiyyətcə nəsrdən, hətta qəzet məqaləsində fərqlənməsə də, vəzn və qafiyəsi olduğu üçün biz onlara şeir deyirik. Bu fakt özü də sübut edir ki, şeirdə vəzn və qafiyənin varlığı zəruridir. Vəzn şeirə hərəkət və qanad verir.”
Beləliklə aydın olur ki, şeir deyilən incəsənət əsəri vəznin və qafiyənin xəyal, fikir, hiss, ideya ifadəçisi olan sözün vəhdətindən ibarətdir.

Mənbə: Kayzen.az

loading...

Baxılıb: 930 dəfə.
Yazıldığı vaxt: 10 İyun 2016, 19:58

Şərhlər (0)




Həmçinin bax


Mənə Baxdın (qəzəl) Mənə Baxdın (qəzəl)
Ey sevgili yar, nazlı baxışla mənə baxdın, Sandım ki, səni qismət edibdir mənə baxtım. Yoxdur diləyim həmdəmim olmaq, nə üçün, yar? Ulduz kimi birdən-birə sən ruhuma axdın. Mən vəslə ümid eylədim, amma nə edim ki, Alt-üst edib ümidimi, şimşək kimi çaxd...
Sevgi Dəmidir (qəzəl) Sevgi Dəmidir (qəzəl)
- Yatma, gülzarə ətir saç, bu nə röya dəmidir? - Bülbül ahəstə gülə söylədi: -Sevda dəmidir. Gül dedi: - Eşqə düşənlər belə dalğın görünər, Aşiqəm, indi mənimçin də bu xülya dəmidir. Bülbülün qəlbi coşub s&ou...
Güllər içində (QƏZƏL) Güllər içində (QƏZƏL)
Gördüm o gözəl çöhrəni al tüllər içində, Sandım ki, qızıl gül görürəm güllər içində. Sünbüllərin ətri xoş olur bağda, çəməndə, Yox saçlarının bənzəri sünbüllər içində, İllər dolanır, h&...
Buludlar (şeir) Buludlar (şeir)
Ey lacivərd göylərin əbədi yolcuları, Mirvari zəncir kimi üfüqlər aşarsınız. Sizdəmi mənim kimi doğma, əziz vətəndən Qovuldunuz, onunçun cənuba qoşarsınız? Kimdir qovan sizləri, talemi, ya qərarmı? Və ya gizli bir həsrət, açıq bir qərəzmi var? Yoxsa bu geniş g&ou...
Ən yeni statuslar (mənalı) Ən yeni statuslar (mənalı)
Məqalə.Net sizin üçün yeni və ilk olan statuslar yazıb, onları təqdim edir: Dünya mənim deyil. Cəhənnəm olsun. Əməllərimi vermərəm amma! *** Qarşılıqsız sevgi: suyun suya toxunduqda onların islanmaması kimi bir şeydi. *** Məndən səbəbsiz ayrılmaq sənin istəyin deyil, nəf...
Yeni statuslar Yeni statuslar
Get desəm inanma  Ürəyimdə qalmağın üçün dualar edilir. Yenə mi canımız sağolsun? Eyni zarafata təkrar gülmürüksə Eyni insana təkrar ağlamamalıyıq Bu qədər asan ölünən bu dünyada heç bir şeyi gecikdirmə Sənin atmağa cəsarə...
Sevilənlər seviləcək.. Sevilənlər seviləcək..
Bu millətə neçə-neçə kitab verdim, dürlü kitab, O yazılan kitablara bu millətdən gəldi cavab. Əlli ildir ürəklərin şeirindəsən, sözündəsən, Bulaq kimi göz açmısan, bulaqların gözündəsən.  Səni sevir ilham ilə vəsf etdiy...
Bəxtiyar Vahabzadə - "VAXT" Bəxtiyar Vahabzadə - "VAXT"
Uşaqlığım, Gәncliyim, ahıllığım —еynimi?! Yоx, hәr biri başqadır, bir-birinә yad kimi Gәlәn qоvur gеdәni. Inkar еdir mәn, mәni… Ömrün hәr pillәsindә başqalaşır tәbimiz, Dünyada mәqsәdimiz, dünyadan tәlәbimiz. Vaxt mәni pәrvanәtәk başına dоlandırır, Dünәn ...
Whatsapp üçün mənalı və maraqlı statuslar Whatsapp üçün mənalı və maraqlı statuslar
Peşman deyiləm sadəcə dönüb arxaya baxanda görürəm ki, kim varkən kimi seçdim. Kimin üçün kimlərdən keçdim... getsəm canım yanacaq, qalsam həyatım, çıxılmaz vəziyyətdəyəm... səndən deyil, öz bəxtimdən küskünəm... [ads] ...
Əliağa Vahiddən sevgi haqqında ən gözəl 10 qəzəl Əliağa Vahiddən sevgi haqqında ən gözəl 10 qəzəl
Füzuli ənənələrinin davamçısı olan Əliağa Vahid müasir Azərbaycan ədəbiyyatında qəzəl janrının görkəmli nümayəndəsidir. Qəzəlləri poetik dilinin sadəliyi, xəlqiliyi və ahəngdarlığı ilə seçilir, xanəndələrin repertuarında mühüm yer tutur. Nizami, Xaqani, F&...

←Geri qayıt


Reklam


Təsadüfi məqalələr

Əsl bal ilə saxta balı necə fərqləndirmək lazımdır? Əsl bal ilə saxta balı necə fərqləndirmək lazımdır?
26 İyun 2016, 18:45
İki nəhəngin göl kənarında döyüşü - FOTO İki nəhəngin göl kənarında döyüşü - FOTO
26 Avq. 2016, 18:59
Hollandiyalı alimlər havanı təmizləmək üçün nəhəng tozsoran hazırladılar Hollandiyalı alimlər havanı təmizləmək üçün nəhəng tozsoran hazırladılar
31 Okt. 2016, 19:40
Qarışqalara məxsus, xüsusi otellər Qarışqalara məxsus, xüsusi otellər
18 İyun 2016, 11:58
Çox faydalı və yararlı məlumatlar (ümumi) Çox faydalı və yararlı məlumatlar (ümumi)
16 Sent 2016, 00:39
"220 milyard" dollarlıq telefon satılacaq! "220 milyard" dollarlıq telefon satılacaq!
24 Okt. 2016, 13:07
Qorxu və fobiya Qorxu və fobiya
28 May 2016, 22:29
Tərəvəz salatı resepti Tərəvəz salatı resepti
30 May 2016, 16:53
Diqqət yükləməyin; iOS 10, iPad və iPhone cihazlarını çökdürür! Diqqət yükləməyin; iOS 10, iPad və iPhone cihazlarını çökdürür!
14 Sent 2016, 13:27
5 kilonu 5 günə arıqladan möcüzəvi darçın suyu 5 kilonu 5 günə arıqladan möcüzəvi darçın suyu
28 Avq. 2016, 00:23
Alyaskada yaşayan bu canlı hər kəsin diqqətini cəlb edib (Video) Alyaskada yaşayan bu canlı hər kəsin diqqətini cəlb edib (Video)
2 Noy 2016, 15:22
Bu texnoloji cihazlar 2017-ci ildə bizə adi görünəcək... Bu texnoloji cihazlar 2017-ci ildə bizə adi görünəcək...
21 İyun 2016, 09:18
Ağızla nəfəs almaq olmaz Ağızla nəfəs almaq olmaz
31 Avq. 2016, 19:53
Futbolçunun bacarıqları haqqında Futbolçunun bacarıqları haqqında
13 Okt. 2016, 17:55
Balqabaq şirniyyatı resepti Balqabaq şirniyyatı resepti
2 İyul 2016, 19:41
Zebra naxışlı keks resepti Zebra naxışlı keks resepti
21 Okt. 2016, 15:50
Güllər içində (QƏZƏL) Güllər içində (QƏZƏL)
13 Noy 2016, 11:06
Fransada uçan taksilər istifadə olunacaq! Fransada uçan taksilər istifadə olunacaq!
27 Noy 2016, 19:38
Ən yüksək kirayə qiymətlərinə sahib olan şəhərlər Ən yüksək kirayə qiymətlərinə sahib olan şəhərlər
15 Sent 2016, 22:27
Şeir nədir? Şeir nədir?
10 İyun 2016, 19:58

Kateqoriyalardan

Maraqlı

Google CEO-sunun şəxsən cavab verdiyi 7 yaşındakı qızdan Google-a iş müraciəti (19 Fev. 2017, 21:36)
Dünya üzərində insan istehsalı olan obyektlərin ümumi çəkisi nə qədərdir? (10 Dek. 2016, 14:13)
Kolbasaya qatılanlar sizi şok edə bilər: peyin, milçək sürfəsi... (10 Dek. 2016, 00:36)
İŞİD-in saytına daxil olan fransa vətəndaşı problemlə üzləşib (3 Dek. 2016, 14:21)
Instagram-ın ən çox bəyənilən şəxsi sizcə kimdir? (2 Dek. 2016, 23:05)
iPhone 7 aldı və cihazda naməlum şəxsin fotolarını tapdı (19 Noy 2016, 18:14)
Selfi ilə bağlı ölümlər ən çox harda baş verir nə qədər insan həyatını itirir? (STATİSTİKA) (18 Noy 2016, 12:01)
Faydalı

Bu əşyaların son istifadə tarixini bilirsiniz? (19 Fev. 2017, 21:45)
Android cihazlar üçün 5 qızıl məsləhət (3 Yan. 2017, 01:27)
Dodağınıza uçuq çıxıb? Pambığı süddə isladın və.. (23 Dek. 2016, 02:02)
Duzlu suyun möcüzəsi! (11 Dek. 2016, 17:42)
Gözləri işıqlandırmaq və göz zəifliyinin qarşısını almaq üçün bu məşqi edin (5 Dek. 2016, 23:29)
Yarım saat soyuq havada gəzsəniz... SUPER FAYDALARI (4 Dek. 2016, 13:35)
Beyini aktivləşdirmək və qocalmaqdan qorumaq üçün hər gün 1 stəkan bunu için... (2 Dek. 2016, 17:37)
Texnologiya

"Microsoft"un yeni texnologiyası, proqramçıları işsiz qoya bilər (Dünən 20:22)
Androidə rəqib olacaqdı, amma qrupu dağıtdılar. (4 Fev. 2017, 12:02)
iPhoneda yeni mesajı gizləmə xüsusiyyəti VIDEO (14 Dek. 2016, 21:10)
Artıq telefonunuzu bir toxunuşla şarj edə biləcəksiniz (VİDEO) (13 Dek. 2016, 23:13)
Modemləri zombiyə çevirən zərərli proqram bütün dünyanın internetini kəsəcək gücdədir (12 Dek. 2016, 18:56)
10900 mAh batareyalı ağıllı telefon! (30 Noy 2016, 22:12)
Fransada uçan taksilər istifadə olunacaq! (27 Noy 2016, 19:38)
Elm və Təhsil

NASA yüksək radiasiya yayan yeni qalaktika kəşf etdi! (1 Yan. 2017, 11:08)
Sutkada 25 saat nə zaman olacaq? (9 Dek. 2016, 16:14)
Alimlər mal ətinin əvəzləyicisini tapıblar! (21 Noy 2016, 18:13)
Qadınların yaddaşı kişilərdən daha güclüdür (11 Noy 2016, 20:19)
Alkoqolizmin dərmanı kəşf olundu! (9 Noy 2016, 14:33)
Delfinlər haqqında inanılmaz və maraqlı yeni fakt ortaya çıxıb! (4 Noy 2016, 17:46)
Sol və Sağ beyin birlikdə çalışarsa nə olar? (31 Okt. 2016, 09:06)
Mətbəx

Sevgilinizə bu yeməkləri bişirin - RESEPT (13 Fev. 2017, 22:26)
10 dəqiqəyə əlüstü hazır olan BALLI PEÇENYELƏR (13 Noy 2016, 18:12)
Göbələkli blinçik necə hazırlanır? (1 Noy 2016, 01:31)
Şokoladlı gavalı mürəbbəsi (23 Okt. 2016, 14:29)
Ətlə lavaş piroqu (23 Okt. 2016, 14:25)
Zebra naxışlı keks resepti (21 Okt. 2016, 15:50)
Bulqur şorbası resepti (21 Okt. 2016, 15:29)
Oyunlar

GTA V-də kimsəsiz evin yaxınlığında kəşf edilən ürküdücü sirr ortaya çıxarıldı! (1 Noy 2016, 21:04)
Hacker olmaq üçün super oyun: Hackers (23 Sent 2016, 11:42)
Forza Horizon 3 nəhayət tamamlandı! (31 Avq. 2016, 12:08)
2016-cı ilin ən yaxşı oyunları açıqlandı (29 Avq. 2016, 00:39)
WWE Immortals oyunu yüklə (26 Avq. 2016, 17:27)
Cross fire (27 İyun 2016, 18:21)
Zombie Objective (21 İyun 2016, 16:26)
Musiqilər

Mursel - Melek 2016 (5 İyun 2016, 16:49)
Vasif Azimov - Cani Yanar 2015(ft Deniz) (30 May 2016, 20:51)
Yumor

Ronaldonu belə görməmisiniz! - GÜLÜŞ VAXTI (10 İyul 2016, 19:00)
Nisbilik nəzəriyyəsi - QISA VƏ YUMORİSTKİK İZAH (3 İyul 2016, 13:30)
Yalnız qadınlar anlayacaq :) - YUMOR (20 İyun 2016, 00:01)
Məşhurlar və atlar (18 İyun 2016, 00:40)
Qeybətcil arvadların proqnozu)) (5 İyun 2016, 20:42)
Xanım Tapmadığı üçün Məzuniyyət Gecəsinə Pişiklə Gələn Oğlan (28 May 2016, 14:36)
Şeirlər

Mənə Baxdın (qəzəl) (20 Noy 2016, 12:40)
Sevgi Dəmidir (qəzəl) (20 Noy 2016, 12:21)
Güllər içində (QƏZƏL) (13 Noy 2016, 11:06)
Buludlar (şeir) (25 Okt. 2016, 16:44)
Ən yeni statuslar (mənalı) (19 Sent 2016, 23:54)
Yeni statuslar (19 Sent 2016, 10:39)
Sevilənlər seviləcək.. (16 Sent 2016, 18:37)
Uşaq dünyası

Uşaqların təhsilə münasibətində valideynin rolu (14 Okt. 2016, 23:54)
Körpələrin diş çıxarma əlamətləri (27 Sent 2016, 20:22)
İştahasız uşaqlar üçün faydalı məsləhətlər (26 Sent 2016, 18:29)
Uşağınız qaranlıqdan qorxursa (13 Avq. 2016, 22:55)
Hər gördüyünü istəyən uşaqla necə davranaq? (1 İyul 2016, 00:36)
Uşağa necə "yox" deyək? (28 İyun 2016, 22:45)
Körpə 1 aylığında (22 İyun 2016, 18:09)
Hekayələr

Xoşbəxt pişik (16 Okt. 2016, 11:49)
Nabokovun Sərnişin hekayəsi (26 Sent 2016, 13:58)
Bir işin dəlisi olmaq.. (3 İyul 2016, 14:39)
Eynşteyn və sürücüsü (3 İyul 2016, 13:23)
"Axmaq" şagird - HEKAYƏ (2 İyul 2016, 19:54)
Üç sual-Lev Tolstoy (1 İyul 2016, 00:51)
Kim yaradırsa, oda yaddaşlarda qalır, Nazim Hikmət kimi! (19 İyun 2016, 15:58)
Tariximiz

Azərbaycanlı ANALARIN yaraşığı - Kəlağayı - TARİXİMİZ (19 İyun 2016, 22:03)
Milli təfəkkür tərzimiz olan xalça (17 İyun 2016, 19:17)
Azərbaycan tarı (17 İyun 2016, 18:50)
Tarixdə Şah İsmayıl anasını öldürübmü? (1 İyun 2016, 16:27)
Mübariz İbrahimov (30 May 2016, 00:47)
Azərbaycanın Milli Qəhrəmanları (30 May 2016, 00:39)
Sara Xatun (29 May 2016, 13:55)
Şəkillər

Bu fotolar ən yaxşı ordu fotoları seçildi (26 Okt. 2016, 19:08)
Instagramın "Ən qəribə" fotoqrafçısı (24 Okt. 2016, 19:13)
Sosial şəbəkələr futbol klubu olsa idi formaları necə olardı? (22 Okt. 2016, 21:40)
Yaponların hazırladıqları qeyri-adi çətirlərə baxın (16 Okt. 2016, 12:06)
Cizgi film qəhrəmanlarının real həyatda şəkilləri (28 Sent 2016, 19:19)
Qəlb isidən SSRİ həyatının təsvir edən Natürmort rəsmlər (3 Sent 2016, 23:20)
Dırnaq boyası ilə çəkilmiş əsrarəngiz şəkillər (30 Avq. 2016, 19:01)
Tibb sahəsi

Baş ağrısının 7 qeyri-adi səbəbləri (19 Dek. 2016, 18:52)
Bədənimizdə yaşayan bakterilər bizi xərçəngdən qoruyur.. (11 Noy 2016, 12:20)
Xərçəng xəstəliyinin sağalmama səbəbi müəyyən edildi (8 Noy 2016, 23:49)
Bu göbələklər qaraciyər çatışmazlığına səbəb olur XƏBƏRDARLIQ (5 Noy 2016, 13:36)
İnsan xasiyyətinin onun sağlamlığına qoyduğu təsirlər! (24 Okt. 2016, 12:59)
Artıq çəki beyninizi zəiflədir! (19 Okt. 2016, 17:49)
Dişlərin müalicəsi üçün yeni üsul tapıldı (17 Okt. 2016, 19:26)
Proqramlar

"Necə və hansı proqramla?" dediyimiz 6 suala cavab (3 Yan. 2017, 01:37)
Adobe Photoshop Fix: Android üçün təqdim olundu! (4 Noy 2016, 23:17)
Artıq Whatsapp-da VİDEOZƏNG-lər belə edə biləcəksiniz! (yüklə) (27 Okt. 2016, 15:53)
Play Store-da tapa bilməyəcəyiniz ən yaxşı APKlar (19 Okt. 2016, 18:34)
Android cihazı ilə edə biləcəyiniz 3 maraqlı şey (16 Okt. 2016, 21:34)
Facebookda hesabı necə silirlər? (15 Okt. 2016, 22:25)
Kompüterlər üçün nəhayət Instagram istifadəyə verildi (14 Okt. 2016, 20:09)
Videolar

iPhone 7-nin timsahın dişlərinə qurban verərək dözümlülüyünü yoxladı (VİDEO) (25 Dek. 2016, 13:44)
2016-cı ilin ən maraqlı hadisələrini 2 dəqiqəlik videoda əks etdirdilər (17 Dek. 2016, 23:02)
Nüvə bombasının partlamasının fəsadları (VİDEO) (10 Noy 2016, 16:35)
Qolları olmayan qız hər işi görür, inanılmaz bacarıqlarına baxın VIDEO (3 Noy 2016, 21:08)
Alyaskada yaşayan bu canlı hər kəsin diqqətini cəlb edib (Video) (2 Noy 2016, 15:22)
Adrenalin sevənlərə VİDEO (17 Sent 2016, 23:44)
30 il bundan əvvəl kosmonavtlar kosmosda necə əylənirdilər? VİDEO (7 Sent 2016, 22:29)

Bizi Facebookla izlə!

Ana səhifə
Saytda axtar
Haqqımızda
Bizimlə əlaqə
Joshgunpro.com
Reklam ver
Saytın xəritəsi
Meqale.Net — 2016 ©
* Materiallardan istifadə zamanı istinad mütləqdir!